Budżet Hodowcy
czyli jak wydać nadmiar gotówki
Hodowcy psów często mają inne źródło utrzymania niż hodowla. Przychody z niej pojawiają się bowiem najwcześniej po dwóch latach od rozpoczęcia działalności. Przypływ gotówki może być całkiem pokaźny, o ile urodziło się dużo zdrowych psiaków i wszystkie znajdą domy zaraz po ukończeniu 8 tygodnia życia. Jeśli nie będziemy mieli szczęścia, dalsze utrzymywanie szczeniaków pomnoży koszty. Zyski idą na utrzymanie pozostałych psów w hodowli, w tym seniorów i młodych suk, które jeszcze nie mają uprawnień hodowlanych, oraz na potrzeby hodowli. Dopiero po zaspokojeniu tych potrzeb wzmacniamy domowy budżet. Największym błędem jest traktowanie ceny szczeniaka jako zarobku. Koszty pojawienia się go na świecie zaczynają się przecież w chwili zakupu suki, a kończą w dniu jej śmierci.
Koszty urzędowe
Hodowla psów to dział specjalny produkcji rolnej, z której dochód ustala się na podstawie normy szacunkowej. Wynosi ona 36,92 zł rocznie od jednej sztuki stada podstawowego. Hodowlę rejestrujemy w urzędzie skarbowym, wypełniamy PIT 6 i deklarujemy corocznie liczbę suk hodowlanych i reproduktorów.
Utrzymanie suki do pierwszego miotu
Na zakup suczki popularnej rasy z dobrej hodowli trzeba przeznaczyć 1500 - 5000 zł. Wyprawka kosztuje 200-300 zł. Na szkolenie z zakresu podstawowego posłuszeństwa wydamy ok. 500 zł. W wypadku niektórych ras potrzebne są badania oczu i serca : 150-250 zł za każde, lub badania na dysplazję 100-300 zł. Trzeba się też zarejestrować w Związku Kynologicznym, co będzie nas kosztowało ok. 180 zł (wpisowe, legitymacja, składka roczna, rejestracja psa, rodowód). Miesięczny koszt utrzymania psa wielkości goldena, labradora czy owczarka niemieckiego to 200-300 zł. Zakładając, że bierzemy suczkę w wieku 2 miesięcy, a pierwszy miot ma w wieku 20 miesięcy, wydamy na karmę do 5400 zł. Hodowlę możemy rozpocząć z jedną suką, ale prowadzić ją tylko z nią nie ma sensu, bo po kilku latach wygaśnie w sposób naturalny. Zapobiec temu można, zostawiając sobie po jednej suce z kolejnych miotów. Młode pokolenie będzie zarabiało na seniorki, ale z drugiej strony znacząco zmniejszy to wpływy z każdego miotu (o jednego szczeniaka mniej).
Uzyskanie uprawnień hodowlanych
Suki i psy uzyskują uprawnienia hodowlane w wieku 18 miesięcy, a w przypadku ras wielkogłowych - 12 miesięcy. Po ukończeniu 15 miesięcy muszą zdobyć na wystawach trzy oceny doskonałe (dla suk dopuszczalna również bardzo dobra), a jedna z tych wystaw musi mieć rangę miedzynarodową lub klubową. Opłata za udział w wystawie na terenie kraju wynosi 70-150 zł, a poza granicami 40-200 €. Trzeba doliczyć koszty dojazdu - w Polsce średnio 300 zł. Jeśli wybierzemy się za granicę, może to kosztować jedną osobę nawet 2-2,5 tys.zł. Trzeba jeszcze dodać koszty przygotowania do wystawy - fryzjer, kosmetyki, kąpiel, pielęgnacja sierści, nauka chodzenia na ringu itp. - od 150 zł jeśli robimy to sami.
Koszty krycia
Koszt krycia dobrym psem to cena szczeniaka (1-3 tys. zł), chyba że hodowca wyznaczy inną stawkę. Z suką do krycia trzeba pojechać (pies na obcym terenie może nie podjąć "akcji"). Koszt ambitnego krycia, często wymagającego wyjazdu poza Polskę, może wynieść kilka tysięcy złotych.
Utrzymanie suki w ciąży
Kojec porodowy, podkłady itp. to wydatek ok. 200 zł. Za USG trzeba zapłacić ok. 40 zł. Czasem suka wymaga przygotowania do zajścia w ciążę, podawania specjalistycznych preparatów, np. progesteronu (co najmniej trzy razy; koszt ok. 300 zł) Cena cesarskiego cięcia wynosi ok. 500 zł. Trzy tygodnie przed porodem podaje się suce wysokoenergetyczną karmę dla szczeniąt. Worek 15 kg kosztuje 200-300 zł, suka dużej rasy zje tą ilość w ostatnim okresie ciąży (ostatnie 3 tygodnie).
Koszty wyprowadzenia miotu
Wyprawka dla maluchów: legowiska, zabawki, środki czystości, kosmetyki to kolejne 200-300 zł, Karma dla suk karmiących - ok. 200-300 zł za 15 kg. Szczeniaki od 3 tygodnia zaczynają jeść pokarmy stałe: 200-300 zł za 15 kg (plus nabiał, mięso, itp>) Zwykle zaczyna się od garstki dziennie... a kilkumiesięczny przedstawiciel dużej rasy zjada nawet kilogram karmy dziennie. Przykładowy koszt karmy dla czterech szczeniąt (dwa przebywały u hodowcy do 8 tygodnia życia, dwa do czterech miesięcy), to 1,6-2 tys. zł. Suka karmiąca zjada ok. 40 kg karmy średnio za 200 zł/worek 15 kg. Szczeniaki i matka muszą być u hodowcy odrobaczone co najmniej trzykrotnie, na co wydamy ok. 70 zł. Szczepienia kosztują ok. 50-60 zł za szczenię. Koszty rejestracji miotu wyniosą ok. 200 zł (przegląd miotu przez komisję ZKwP, karta krycia, karta miotu, przydomek hodowlany) oraz po 22 zł od szczeniaka za metrykę + ok. 15 zł za tatuaż lub ok. 50 zł za chip. Hodowlę musimy też reklamować.
Przychody
Regulamin hodowlany ZKwP mówi, że suki można kryć do ukończenia ósmego roku życia (przy czym maksymalnie raz w roku kalendarzowym może odchować miot szczeniąt). Szanujący się hodowcy nie robią tego częściej niż 4-5 razy w ciągu jej życia. W każdym miocie rodzi się od 1-12 szczeniąt, zależnie od rasy i... natury. Oto przykład historii miotów - zdaniem hodowców jest to wariant optymistyczny. Suka urodziła swój pierwszy miot, gdy ukończyła dwa lata.
* Pierwszy miot: urodziło się 7 szczeniąt, przeżyły 2.
* Drugi miot; urodziły się 4 szczeniaki, przeżyły 4.
* Trzeci miot: urodziły się 4 szczeniaki, wszystkie przeżyły.
* Czwarty miot: urodziły się 4 szczeniaki, wszystkie przeżyły.
* Piąty miot: urodziło się 6 szczeniąt, przeżyło 5.
Jeśli założymy, że szczeniaki będziemy sprzedawać po 2 tys. zł, uzyskamy przychód brutto 38 tys. zł. Pięć szczeniaków trzeba odliczyć jako zapłatę dla reproduktora - czyli zostaje 28 tys. zł. Tymczasem szacunkowe koszty zakupu suczki, nadania jej uprawnień hodowlanych i odchowania pięciu miotów to koszt rzędu 30 tys. zł.
Tekst powstał na podstawie artykułu
"Mój Pies" kwiecień 2009r. "Budżet hodowcy" - Dorota Rycerz